~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
σελίδες της εφημερίδας "Αρκαδικό Βήμα" συντάκτες: Πέτρος Σ. Αϊβαλής, Φίλιππος Νικολόπουλος, Οδυσσέας Αϊβαλής, Πόπη Βερνάρδου, Πάρης Αϊβαλής, Πάνος Πάνου.
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

~~~~~~~~~~~~~~~~

~~~~~~~~~~~~~~~~

yfos

yfos
"O άνθρωπος πρέπει κάθε μέρα ν' ακούει ένα γλυκό τραγούδι, να διαβάζει ένα ωραίο ποίημα, να βλέπει μια ωραία εικόνα και, αν είναι δυνατόν, να διατυπώνει μερικές ιδέες. Αλλιώτικα χάνει το αίσθημα του καλού και την τάση προς αυτό...". Γκαίτε.

Κυριακή, 18 Σεπτεμβρίου 2016

Μια λευκή γωνιά που "έκρυβε" καλλιτεχνικές ανησυχίες... στη νησιωτική Κορώνη Μεσσηνίας

     Περί Τέχνης ο λόγος     
     γράφει ο Πάρης Αϊβαλής      


Την μεν ζωγραφίαν ποίησιν σιωπώσαν, την δε ποίησιν ζωγραφίαν λαλούσαν. 
Σιμωνίδης ο Κείος * 
μτφρ: η ζωγραφική είναι ποίηση που σωπαίνει και η ποίηση είναι ζωγραφική που μιλάει 


Είχα την ευκαιρία να βρεθώ τις τελευταίες μέρες τ’Αυγούστου στη νησιωτική Κορώνη Μεσσηνίας με τις αμμουδερές παραλίες της, τα σοκάκια δίπλα στη θάλασσα, τα σκαλιά που οδηγούν στο κάστρο με τις τόσες ομορφιές... Εκεί που περπάταγα σ' αυτά τα στενά... να! μια λευκή γωνιά που "έκρυβε" καλλιτεχνικές ανησυχίες... 


Περνάω την είσοδο και συναντώ την κυρία Μαρία Μαράντου με την εικαστική της έκθεση κι όχι μόνο... Λαχταριστές δίπλες, λουκουμάκια και άλλες νοστιμιές περίμεναν τον επισκέπτη. Τέρψη οφθαλμών, υπέροχες γεύσεις και ζεστασιά από ανθρώπους που σε κερδίζουν αμέσως. Από τα λίγα λεπτά που συνομίλησα τόσο με την κα Μαράντου όσο και με τον αξιαγάπητο σύζυγό της που στηρίζει το έργο της, καταλαβαίνεις ότι είσαι με αξιόλογους ανθρώπους, που ενώ ζουν μέσα σ' αυτόν τον κόσμο, ξεχωρίζουν! 

Η κα Μαράντου είχε καλλιτεχνικές τάσεις από παιδί, αλλά τα τελευταία χρόνια της κρίσης στη χώρα μας, αυτές οι τάσεις ήρθαν στην επιφάνεια και έγιναν διέξοδος στην προσωπική της ζωή. Όπως μου είπε: - Αφορμή (να ξεκινήσω) ήταν μια αγιογραφία σε μια φίλη μου. Από κείνη τη στιγμή πήγα στα σεμινάρια για να μάθω καλά την Τέχνη. Όταν είδα ότι αυτό που απέδωσα μου άρεσε, είπα να το δείξω και στους φίλους μου να μου πουν κι αυτοί τη γνώμη τους. 
Προς το παρόν έχω ενθουσιαστεί κι εγώ, γιατί έχω πάρει αρκετά επαινετικά σχόλια και δεν πίστευα, ότι έχω φθάσει σ' αυτό το σημείο, δηλαδή να αρέσει η δουλειά μου και στη ζωγραφική και την αγιογραφία. Αν μου πείτε να επιλέξω ποιο από τα δύο, δεν μπορώ να το κάνω, γιατί μ' αρέσουν και τα δύο. Στο μέλλον θα το καλλιεργήσω όσο μπορώ, για να φθάσω σε πιο μεγάλο επίπεδο, δηλαδή να είναι ενός καταξιωμένου ζωγράφου.
 Είμαι ερασιτέχνης, δεν το κάνω σαν βιοποριστικό επάγγελμα. Θα στολίσω το σπίτι μου, των κοριτσιών μου, των εγγονών μου..., χόμπι δηλαδή. 
- Ερασιτέχνης με την κυριολεκτική σημασία της λέξης, "εραστής της τέχνης"... 
Εκεί μας διέκοψαν και πέρασα στις πεντανόστιμες "δίπλες" της...   

Κυριακή, 4 Σεπτεμβρίου 2016

Βασίλης Κουνέλης "Νοματαίος" από τις εκδόσεις Ωκεανίδα

Έντυπη Έκδοση 

Κομματική μαθητεία

Εργο της Εριέττας Βορδώνη
Εργο της Εριέττας Βορδώνη


Βασίλης Κουνέλης
Νοματαίος
εκδόσεις Ωκεανίδα,
 σ. 328, ευρώ 14


Η λέξη του τίτλου, σύμφωνα με τα λεξικά, απαντάται μόνο στον πληθυντικό και συνιστά παράγωγο του νομάτοι, το οποίο και χρησιμοποιείται για τον σχηματισμό των άλλων πτώσεων πλην της ονομαστικής. Η ετυμολόγηση του νομάτοι δείχνει οξύμωρη, αφού, ενώ προέρχεται από τη γενική πληθυντικού της λέξης όνομα, χαρακτηρίζει ομάδα ατόμων, των οποίων δεν προσδιορίζεται το όνομα. Πάντως, το νομάτοι ή και το νοματαίοι χρησιμοποιείται ως συνώνυμο της φράσης «όλοι κι όλοι». Παλαιότερα, ήταν συνήθης έκφραση στις κομματικές οργανώσεις της Αριστεράς, κατά τις περιόδους που δυσπραγούσαν. Συνοψίζοντας την αποτυχία μιας συγκέντρωσης, έλεγαν «ήμασταν δυο-τρεις νοματαίοι» ή και «ένας νοματαίος». Τις ημέρες και τα έργα μιας παρόμοιας κομματικής οργάνωσης αφηγείται, μεταξύ πολλών άλλων, ο δεκαεξάχρονος Θοδωράκης Μπαντουβάκης, κεντρικός ήρωας στο πρώτο μυθιστόρημα του Βασίλη Κουνέλη. Πρόκειται για την ΕΚΟΝ «Ρήγας Φεραίος». Μπορεί η οργάνωση να μην ήταν καινούρια, όπως την αποκαλεί ο Θοδωράκης τον Σεπτέμβριο του 1978, ενθουσιασμένος για «την κομματική του ένταξη», έκανε, όμως, τότε ένα νέο ξεκίνημα, προσπαθώντας να ορθοποδήσει από την απόσχιση, κατά τη συνδιάσκεψη εκείνου του Μαρτίου, μιας μεγάλης ομάδας, της αποκαλούμενης μετά Β' Πανελλαδικής.

Ο Κουνέλης, ωστόσο, δεν γράφει πολιτικό μυθιστόρημα, τουλάχιστον με τη στενή έννοια του όρου. Δηλώνεται, άλλωστε, και με τον τίτλο του βιβλίου του, που δεν εστιάζει στο συλλογικό. Επιστρατεύει μια ιδιωματική χρήση της λέξης νοματαίοι στον ενικό, αναφερόμενη σε κάποιον που σηκώνει κεφάλι και ζητεί να γίνει κύριος του εαυτού του. Για τον δεκαεξάχρονο ήρωα, αυτό σημαίνει ότι κάνει την επανάστασή του. Στο πλαίσιο, βεβαίως, εκείνης της εποχής, όταν ακόμη και ένα τηλεφώνημα μπορούσε να συνιστά επαναστατική πράξη. Ιλαροτραγική είναι η σκηνή του πρώτου τηλεφωνήματός του σε μια κοπέλα από τη μαύρη συσκευή με το καντράν, σήμερα πλέον αντίκα, που είναι τοποθετημένη στο σαλόνι του σπιτιού. Το τηλεφώνημα γίνεται αναγκαστικά εις επήκοον όλης της οικογένειας και καθώς είναι αναμενόμενο, δεν απαντάει η κοπέλα, αλλά ο πατέρας της, που τυχαίνει οικογενειακός γνωστός και με τον οποίο διαμείβεται η στιχομυθία. Και μόνο με αυτή τη σκηνή, ο Κουνέλης περνάει τις εξετάσεις του πρωτοεμφανιζόμενου με υψηλό βαθμό.

Αυτό το πρώτο του βιβλίο είναι ένα μυθιστόρημα διάπλασης, όπου μέρος της αποτελεί η κομματική μαθητεία, καθώς σκιαγραφείται το μεταπολιτευτικό τοπίο, με τις νεολαίες, τις προφεστιβαλικές και φεστιβαλικές συγκεντρώσεις τους, τις διαγραφές και τις μετακινήσεις από νεολαία σε νεολαία. Κι όλα αυτά, όπως τα αντιλαμβάνεται ο Θοδωράκης της συγκεκριμένης αριστερής οργάνωσης. Αναφέρονται κάποιοι κομματικοί, παλαιότεροι και νεότεροι, με πρώτο τον καθοδηγητή του. Τα ονόματα παραλλάσσουν, αλλά για έναν στενότερο κύκλο αναγνωστών μένουν αναγνωρίσιμα. Παράδειγμα, εκείνος ο Παναγιώτης με τη φυσαρμόνικα, ο αλησμόνητος Πάσπας, στην έτοιμη να καταρρεύσει ταβέρνα του Γκύζη, όπου οι νεολαίοι έκαναν επαναστατικές ασκήσεις επί χάρτου. Είναι προφανές ότι ο συγγραφέας δεν στοχεύει να παραταχθεί δίπλα στους «Ρηγάδες» και τους «Λαμπράκηδες», που, τελευταία, άρχισαν να εκδίδουν τις μαρτυρίες τους, διακόπτοντας την αποκλειστικότητα, που είχαν μέχρι τώρα πρόσωπα της ΕΑΜικής γενιάς. Δίνει, πάντως, ένα χαρακτηριστικό στιγμιότυπο αφισοκόλλησης ειδικού τύπου. Πρόκειται για την ανάρτηση μιας κρεμαστής αφίσας, από εκείνες που λάνσαρε η νεολαία του «Ρήγα Φεραίου» και η οποία γνώρισε τόση επιτυχία, ώστε να καθιερωθεί γενικότερα.

Το καλύτερο, όμως, κεφάλαιο της κομματικής μαθητείας του δεκαεξάχρονου είναι εκείνο που ανασταίνει ένα από τα θρυλικά, σήμερα πλέον, Φεστιβάλ της νεολαίας στο Αλσος Νέας Σμύρνης. Τότε ήταν ακόμη ένα υπέροχο πάρκο, ασχέτως αν η επιλογή του γινόταν με κριτήριο τον έναν από τους δύο δημάρχους, που διέθετε η παράταξη. Οταν ο Σαββόπουλος, ο Νιόνιος της παρατημένης Νομικής, έπαιρνε κεφάλι, ως «μουσικό είδωλο πιο πέρα απ' τον Θοδωράκη», κατά την εκτίμηση τουλάχιστον του αφηγητή, που αποφεύγει να αναφέρει ότι ο μεγάλος συνθέτης μοιραζόταν εξ ημισείας στα δύο τμήματα της Αριστεράς, το ΚΚΕ και «την άλλη Αριστερά, που είδε τον κόσμο σαν έργο τέχνης», όπως έλεγε ο ποιητής. Ολα αυτά ανιστορούνται όπως τα έζησε ο δεκαεξάχρονος, σταυροπόδι στην πίσω γωνία της μεγάλης εξέδρας δίπλα στα μόνιτορ, σφίγγοντας το χέρι της κοπέλας του, αφού στα πεύκα του Αλσους είχε, λίγο πριν, δοκιμάσει την ανταλλαγή των πρώτων θωπειών και ασπασμών.

Για να ακριβολογούμε, ο δεκαεξάχρονος Θοδωράκης δεν εντάσσεται στο Κόμμα, αλλά στη μαθητική οργάνωση Χαλανδρίου, όπου και κατοικεί. Το Χαλάνδρι αποδεικνύεται, τελικά, μια προνομιούχος συνοικία, τουλάχιστον όσον αφορά το πλήθος των επιφανών, που κατοικούσαν ή και εξακολουθούν να κατοικούν εκεί. Το 2005, ένας άλλος χαλανδριώτης συγγραφέας, ο Γιώργος Δενδρινός, εξέδωσε ένα ολόκληρο μυθιστόρημα, το Σάμαλι και κωκ, επικεντρωμένο στη γειτονιά του, στο Ανω Χαλάνδρι. Ο Κουνέλης αφιερώνει κι αυτός ένα μέρος του βιβλίου του στο Χαλάνδρι, τη γειτονιά του και το κέντρο της συνοικίας. Περιγράφει τον τρόπο που ζούσαν και διασκέδαζαν στα πρώτα μεταπολιτευτικά χρόνια. Ο μικρόκοσμος, ωστόσο, που στήνει, είναι αρκετά αντιπροσωπευτικός για την Αθήνα εκείνης της εποχής. Επιπροσθέτως, αφού αφηγητής είναι ένας δεκαεξάχρονος, ο προνομιούχος χώρος δράσης γι' αυτόν είναι το σχολείο. Ενα σχολείο με τη βέργα του δασκάλου και τους μαθητές να εγκαλούνται για αλητεία, που σήμερα κρίνεται ως αυταρχικό.

Αν επρόκειτο για ένα βιβλίο του τύπου «μαρτυρίες», θα ήταν αναμενόμενες οι διδακτικών ή και καταγγελτικών τόνων παρεκβάσεις, όπως και οι σκηνές συναισθηματικής φόρτισης μέχρι και κάποια μακρηγορία. Θα ήταν, δηλαδή, δικαιολογημένη η διάθεση να ειπωθούν όλα, αφού ο καθένας ένα ή το πολύ δύο παρόμοια βιβλία εκδίδει. Ομως εδώ οι απαιτήσεις και οι όροι αλλάζουν. Δεν έχουμε να κάνουμε με έναν απομνημονευματογράφο, ούτε καν με έναν περιστασιακό συγγραφέα, αλλά με κάποιον, όπως ο Κουνέλης, που δείχνει ότι ήρθε για να μείνει. Εξάλλου, αυτό συμβαίνει όλο και συχνότερα τα τελευταία χρόνια. Διακεκριμένοι στον χώρο τους επιστήμονες κάνουν όψιμο ντεμπούτο και εδραιώνονται παράλληλα στον χώρο της λογοτεχνίας. Στο μυθιστόρημα ενός παρόμοιου συγγραφέα, οι ήρωες που πλάθει και οι καταστάσεις που στήνει, θα πρέπει να αρκούν. Η εκλογίκευση, με βάση τη σημερινή οπτική του, μπορεί να λειτουργεί υποστηρικτικά, καθώς θα έλεγε ως νομικός ο Κουνέλης, αλλά αποβαίνει βαρίδι στη μυθιστορηματική ροή.

Το μεγαλύτερο, όμως, μέρος του βιβλίου δεν αφορά ούτε τις κομματικές οργανώσεις ούτε το Χαλάνδρι. Σχετίζεται με τον γενέθλιο τόπο του πατέρα του, στα ψηλά του Μαίναλου. Εκεί παρουσιάζονται οι χαρακτηριστικές μορφές της γιαγιάς Γιαννούς και του θείου Γιώργη, που αφηγούνται όσα έζησαν και τα οποία ο συγγραφέας κατορθώνει να τα αποδώσει πειστικά στο δικό τους ιδιόλεκτο. Πρόκειται για περιστατικά από την Αντίσταση, τη μεταβαρκιζιανή περίοδο και τον Εμφύλιο. Βρίσκουμε, όμως, κάπως ατυχή την ιδέα της στιχομυθίας θείου Γιώργη και δεκαεξάχρονου για ήρωες - αντάρτες, που, εν συνεχεία, μεταμορφώθηκαν σε μισητούς καταδότες. Μοιάζει σαν περιττό ψιμύθιο της αφήγησης, που θέλει να υποδηλώσει μια σημερινή ερμηνεία των ιστορικών συμβάντων.

Παψολύπη αποκαλεί το χωριό του πατέρα του ο αφηγητής. Πλασματικό όνομα, που φανερώνει τον παυσίλυπο τρόπο, με τον οποίο λειτουργεί γι' αυτόν η κάθε επιστροφή στον τόπο, πραγματική ή νοερή. Από τα στοιχεία που δίνονται, πρέπει να πρόκειται για τη Βλαχέρνα, με το κάστρο και τη μονή της Παναγιάς της Ελεούσας, δίπλα στο Μπεζενίκο. Εκεί περιγράφονται ένα κυνήγι στον κάμπο με τα τάχατες σφραγισμένα όπλα, που διακόπτει ο αγροφύλακας, το πανηγύρι της Παναγιάς τον Δεκαπενταύγουστο, με τα όργανα να παίρνουν φωτιά, και μια εκταφή, μετά τη λειτουργία, στο νεκροταφείο. Ετσι, συμπληρώνεται ο κύκλος της ζωής, σύμφωνα με τις αλλοτινές παραδόσεις. Ενα παρελθόν, του οποίου, σήμερα πλέον, δεν επιδιώκουμε την κατανόηση, αλλά, κατά μια λέξη του συρμού, μόνο τη διαχείρισή του. *

__________________

Τετάρτη, 31 Αυγούστου 2016

Μιχαήλ Ἀγγελάκης "Καϋμένη Πατρίδα"

μ’ ένα ποίημα...

AIVALIS PARASKEVAS  // ·ΤΡΙΤΗ, 30 ΑΥΓΟΥΣΤΟΥ 2016

Μιχαήλ Ἀγγελάκης
Καϋμένη Πατρίδα
Τό πονεμένο βογγητό σου ἐμπορεύονται σέ συρμάτινα παζάρια. Τήν ἀνάσα σου ξεπουλοῦν ὅσο- ὅσο, καί σύ, ταπεινή κι ἀνήμπορη, περιμένης ὅπως καί τότε ὅπως καί πάντα ἀπό τούς ταπεινούς καί τούς ἀνήμπορους. Γιατί αὐτοί εἶναι ἡ σάρκα σου Πατρίδα.
Καϋμένη Πατρίδα. Ταπεινό κι ἀσήμαντο χοχλάδι τῆς ἀκρογιαλιᾶς, ἀναστενάζω στό πήγαινέλα τῶν μολυσμένων ὑδάτων.
* Ἀπό τό «Ἐν Πλῷ», ἐκδόσεις Κνωσός, Ἀθήνα 1999.

Τρίτη, 30 Αυγούστου 2016

Έξι χρόνια στο Παρίσι

ΓΙΩΡΓΟΣ ΣΕΦΕΡΗΣ - ΜΕΡΕΣ ΤΟΥ '45·

(1918 - 1924) Αυτά ήταν τα χρόνια του Παρισιού. Έξι γεμάτα χρόνια. Το ελληνικό φοιτητικό περιοδικό “Βωμός” ήταν ένα ελληνικό αγκυροβόλιο μέσα στη φορτωμένη γαλλική κουλτούρα μέρα μου. Μια διάλεξη για τον Ζαν Μορεάς καθώς μετάφραση από Eluard και Verlaine με το ψευδώνυμο Γιώργος Σκαλιώτης.

Ελληνικό καφενείο - Νεαρός που αναπολεί πίνοντας τσίπουρο



Βόλτες στα μπιστρό και στις ανηφοριές της Μονμάρτρης. Τότε το αψέντι σερβίρονταν σε όλα τα καφέ. Δεν είναι παραισθησιογόνο όπως νομίζουν πολλοί. Λίγο σου ανεβάζει τη διάθεση - με μια μυρωδιά πολύ έντονη γλυκάνισου. Οι σπουδές στη νομική ανιαρές όπως και η βροχή που συνέχεια έπεφτε στο τζάμι μου. 
Βόλτες στα παλαιοπωλεία - ειδικά στα είδη κιγκαλερίας - έψαχνα από τότε για ένα ρόπτρο - κάτι σαν εκείνο που είχαμε στο σπίτι μας στη Σμύρνη, στα Βουρλά. Θα το στερέωνα στην πόρτα του φοιτητικού μου δωματίου. Θα ‘ταν ωραίο στολίδι αλλά και πρακτικό γιατί στο δωμάτιο μου στην πανσιόν, δεν είχε κουδούνι και οι γάλλοι φίλοι μου με ξεκούφαιναν με τις φωνές τους σαν μου χτυπούσαν - όπως σήμερα που ήρθε η παρέα: Allo Georges leve toi! Il y a du soleil aujourd'hui, on va se promener au bois de Luxembourg!
Μετά από χρόνια πολλά, ξανά στο Παρίσι με τη Μαρώ. Σα να μην είχε περάσει ο καιρός. Όλα ήταν όπως τα είχα αφήσει και οι Γάλλοι το ίδιο φωνακλάδες και καλοφαγάδες. Και τότε η βροχή έπεφτε στα τζάμια όπου και να βρισκόμασταν. Πλήξη να την κόβεις με το μαχαίρι.

____________
ΠΗΓΗ

Παρασκευή, 26 Αυγούστου 2016

Γεώργιος Σουρής: «Φορολογήστε και αυτή τη σάρκα μας ακόμα»!

Ενημερώσεις

Γεώργιος Σουρής: «Φορολογήστε και αυτή τη σάρκα μας ακόμα»! //
[Σαν σήμερα, 26 Αυγούστου 1919, έφυγε από τη ζωή ο σατιρικός ποιητής, δημοσιογράφος και εκδότης Γεώργιος Σουρής (1853- 1919).]


>| «…Ο,τι καλό κι αν έχουμε επάνω σας ας μείνει / στα πρόσωπά μας ας χυθεί του μαρασμού το χρώμα / μ’ εμάς το ισοζύγιο του έθνους μας ας γίνει /φορολογήστε και αυτή τη σάρκα μας ακόμα / του σώματός μας κόβετε καμιά παχιά λωρίδα / και τρώγετέ την λαίμαργα μαζί με την πατρίδα…».

Σαν σήμερα, 26 Αυγούστου 1919, έφυγε από τη ζωή ο σατιρικός ποιητής, δημοσιογράφος και εκδότης Γεώργιος Σουρής (1853- 1919). Η εβδομαδιαία εφημερίδα «Ο Ρωμηός», που εξέδιδε, τον έκανε γνωστό και άφησε εποχή με τα σατιρικά του ποιήματα.
Η εφημερίδα «Ρωμηός» για πολλά χρόνια (1883 -1918), με μια μικρή διακοπή το πρώτο διάστημα, διαβαζόταν ασταμάτητα και οι απολαυστικοί στίχοι του Σουρή, που έθιγαν κοινωνικά και πολιτικά ζητήματα, ήταν είδηση, κάθε εβδομάδα.
O Σουρής έγραψε, επίσης, έμμετρες κωμωδίες και ημερολόγια. Ο Σουρής είχε συνεργαστεί με σατιρικές εφημερίδες της εποχής («Ασμοδαίος» του Εμμανουήλ Ροΐδη, «Μη χάνεσαι!» του Βλάσση Γαβριηλίδη, «Ραμπαγάς» του Κλεάνθη Τριανταφύλλου.
Αξίζει να σημειωθεί πως υπάρχει μετάφραση του Σουρή για τις Νεφέλες του Αριστοφάνη. Μάλιστα, ο Σουρής χαρακτηρίστηκε και ως ο «νέος Αριστοφάνης».
Ακολουθεί το σατιρικό ποίημα του Γεώργιου Σουρή, «Οι φόροι»:
Βάλετε φόρους, βάλετε εις την πτωχήν μας ράχη,
ποτίστε με το αίμα μας την άρρωστη πατρίδα
σεις το κρασί και τον καπνό που πίνετε μονάχοι
κι εμείς να σας κοιτάζομε με μάτι σαν γαρίδα
Βαριά φορολογήσετε και το νερό που τρέχει
βάλετε φόρους, βάλετε, η πλάτη μας αντέχει.
Ο,τι καλό κι αν έχουμε επάνω σας ας μείνει
στα πρόσωπά μας ας χυθεί του μαρασμού το χρώμα
μ’ εμάς το ισοζύγιο του έθνους μας ας γίνει
φορολογήστε και αυτή τη σάρκα μας ακόμα
του σώματός μας κόβετε καμιά παχιά λωρίδα
και τρώγετέ την λαίμαργα μαζί με την πατρίδα.
Ο,τι κι αν τρώγουν οι πτωχοί το έθνος ας τα τρώγει
ό,τι κι αν πίνουν οι πτωχοί το έθνος ας τα πίνει
χορταίνετε σαν Λούκουλοι μ’ εμάς το σκυλολόγι
κι εμείς θα
σας γνωρίζουμε γι’ αυτό ευγνωμοσύνη.
Τέτοιοι χωριάτες που ‘μαστε αντέχουμε εις όλα
και ούτε τόσον εύκολα τινάζουμε τα κώλα.
Πρέπει να είναι οι πολλοί πτωχοί και πεινασμένοι
και οι ολίγοι πάντοτε να βρίσκονται χορτάτοι
Πρέπει να στέκουν οι πολλοί στα σπίτια των κλεισμένοι
και οι ολίγοι να πηδούν επάνω στο παλάτι
Πρέπει ο κόσμος ο πολύς να δέχεται τα βάρη
κι ο λιγοστός επάνω του κανένα να μην πάρει.
Μ’ αυτόν τον νόμον έζησε ο κόσμος και θα ζήσει
τη δύναμή του προσκυνά η κάθε κοινωνία
Δεν ημπορεί καθένας μας βεβαίως να πλουτίσει
γιατί του κόσμου έπειτα χαλά η αρμονία
Φτώχεια και πλούτος – ζήτημα του καθενός αιώνος:
Ιδού το τέλος κι η αρχή του φοβερού αγώνος
Λοιπόν κανένας πρόστυχος κεφάλι μη σηκώσει
για τόσα νομοσχέδια μη βγάλει τσιμουδιά
Εις της πατρίδας τον βωμόν το αίμα του ας δώσει
χωρίς ν’ αφήσει στεναγμόν η μαύρη του καρδιά
Κι αν τώρα πάλι έπεσεν επάνω του ο κλήρος
Πρέπει και πάλι να φανεί γενναίος – μάρτυς – ήρως

__________
Βίντεο:
ΦΟΡΟΙ ΧΑΡΡΥ ΚΛΥΝΝ - ΜΟΥΣΙΚΗ ΤΑΚΗΣ ΜΠΟΥΓΑΣ
https://www.youtube.com/watch?v=_KcEyNjEbHI
____________
http://www.imerodromos.gr/gewrgios-sourhs/

Τρίτη, 23 Αυγούστου 2016

Γκόλφω, Βουκολικό δράμα του Σπυρίδωνος Περεσιάδου





Βουκολικό δράμα του Σπυρίδωνος Περεσιάδου, ένα από τα εμβληματικά έργα του νεοελληνικού θεάτρου και αρχέτυπο του εγχώριου μελοδραματισμού. Αναφέρεται σ' ένα προδομένο έρωτα με τραγική κατάληξη, που εκτυλίσσεται σ' ένα ορεινό ελληνικό χωριό του 19ου αιώνα.

Η φτωχή και ορφανή Γκόλφω, μια όμορφη νεαρή βοσκοπούλα που ξενοδουλεύει υπηρετώντας τον τσέλιγκα Ζήση, γνωρίζει τον έρωτα στα μάτια ενός παλικαριού της περιοχής, του βοσκού Τάσου. Κι ενώ την πολιορκεί το αρχοντόπουλο της περιοχής, ο Κίτσος, εκείνη αρνείται τις προτάσεις του και παραμένει πιστή στους όρκους αγάπης που έχει ανταλλάξει με τον Τάσο. Οι δύο νέοι αρραβωνιάζονται και ετοιμάζονται να παντρευτούν, όταν ο Τάσος δέχεται πιεστικά προξενιά για την εξαδέλφη του Κίτσου και κόρη του τσέλιγκα, Σταυρούλα. Παρά την αρχική του άρνηση, ο Τάσος τελικά δελεάζεται από τη μεγάλη προίκα της Σταυρούλας και διώχνει την Γκόλφω. Η νεαρή κοπέλα απελπίζεται, χάνει τα λογικά της και καταριέται τον Τάσο. Λίγο πριν από τον γάμο τους, η παραλογισμένη πια Γκόλφω σηκώνει την κατάρα και τους εύχεται κάθε ευτυχία. Ο Τάσος κλονίζεται από το μεγαλείο του έρωτά της, αλλάζει γνώμη και τρέχει στο κατόπι της, είναι όμως αργά. Η Γκόλφω έχει φαρμακωθεί και ξεψυχά στα χέρια του. Ο Τάσος αυτοκτονεί στο πλευρό της.

Το έργο («δράμα ειδυλλιακόν» το χαρακτηρίζει ο συγγραφέας του) ολοκληρώθηκε στις 23 Αυγούστου 1893 από τον σχεδόν τυφλό Σπυρίδωνα Περεσιάδη (1854-1918) και παρουσιάσθηκε λίγες ημέρες αργότερα σε πανελλήνια πρώτη από ερασιτεχνικό θίασο στην Ακράτα, υπό την επίβλεψη του συγγραφέα, που είχε ξεκινήσει την επαγγελματική του καριέρα ως δημόσιος υπάλληλος. Η φήμη του έργου γρήγορα ξεπέρασε τα στενά όρια της Αιγιαλείας και στις 10 Αυγούστου 1894 παρουσιάστηκε για πρώτη φορά στην Αθήνα από τον θίασο Πρόοδος του Δημήτρη Κοτοπούλη στο θέατρο Παράδεισος. Την «Γκόλφω» υποδύθηκε η Βασιλεία Στεφάνου και τον «Τάσο» ο Θεοδόσης Πετάλας. Στις 26 Ιανουαρίου 1913 ανέβηκε για πρώτη φορά στη Θεσσαλονίκη, στο θέατρο Εδέμ, από τον Εθνικό Δραματικό Θίασο και συνδυάστηκε με την παρουσία στη συμπρωτεύουσα του νικητή των Βαλκανικών Πολέμων, πρωθυπουργού Ελευθερίου Βενιζέλου.

Η Γκόλφω γνώρισε μεγάλη επιτυχία και στο εξωτερικό, σε πόλεις με έντονο ελληνικό στοιχείο (Κωνσταντινούπολη, Σμύρνη, Οδησσό, Παρίσι). Τέτοια ήταν η απήχησή του έργου στο λαϊκό κοινό, ώστε να αποτελεί σε πολλές περιπτώσεις ασφαλές σωσίβιο για τους περιοδεύοντες θιάσους στην ελληνική επαρχία («μπουλούκια»), που τους εξασφάλιζε σχεδόν πάντα θεατές.

Το καλοκαίρι του 1967 η Γκόλφω επανήλθε στο προσκήνιο, μέσα από την παράσταση του Λαϊκού Θεάτρου του Μάνου Κατράκη στο Πεδίο του Άρεως. Το καλοκαίρι του 1974 στο Άλσος Παγκρατίου παρουσιάσθηκε μια ανατρεπτική διασκευή της Γκόλφως, με τίτλο Μια ζωή Γκόλφω από το Ελεύθερο Θέατρο, ένα νεανικό θίασο που έφερε νέο αέρα στο ελληνικό θέατρο στα χρόνια της χούντας. Μια ακόμη διασκευή με τίτλο Goλfω Forever! ανέβηκε το 2004 από τη θεατρική εταιρεία Χώρος.
Η Γκόλφω μεταφέρθηκε στον κινηματογράφο δύο φορές. Το 1914 από τον σμυρνιό σκηνοθέτη και παραγωγό Κώστα Μπαχατώρη, με την Ολυμπία Δαμάσκου και τον Ζάχο Θάνο στους πρωταγωνιστικούς ρόλους. Ο Μπαχατώρης ξόδεψε 100.000 δραχμές για τη βουβή Γκόλφω, που θεωρείται η πρώτη μεγάλου μήκους ταινία στην ιστορία του ελληνικού κινηματογράφου. Η πρεμιέρα του έργου δόθηκε στις 22 Ιανουαρίου 1915 στην Αθήνα.
Στις 28 Μαρτίου 1955 η Γκόλφω εμφανίστηκε για δεύτερη φορά στη μεγάλη οθόνη, σε σκηνοθεσία Ορέστη Λάσκου, με την Αντιγόνη Βαλάκου και τον Νίκο Καζή στους πρωταγωνιστικούς ρόλους. Έκοψε 115.285 εισιτήρια και κατατάχθηκε στην 3η θέση του καταλόγου με τις πιο εμπορικές ταινίες της χρονιάς. Η Γκόλφω του Λάσκου σηματοδότησε τη μόδα των «ταινιών-φουστανέλας», οι περισσότερες πολύ χαμηλής ποιότητας. Η Γκόλφω έχει την τιμητική της και στην κορυφαία ταινία του Θόδωρου Αγγελόπουλου Ο Θίασος (1975). Συμβάλλει στην εξέλιξη του μύθου, καθώς παρουσιάζεται από ένα θεατρικό μπουλούκι.

Τάσος
Γκόλφω
Αγωγιάτης
Κίτσος
Γιάννος
Αστέρω
Θανάσαινα
Δήμος
Γιαννούλα
Σταυρούλα
Βοσκοπούλα
Βοσκοπούλα
Ζήσαινα
Γεωργούλα

___________________

Σάββατο, 13 Αυγούστου 2016

"Μια εργάσιμη Κυριακή ή μια συνεχόμενη μάχη", του Οδυσσέα Αϊβαλή κ.ά. δημοσιεύματα...



Μια εργάσιμη Κυριακή ή μια συνεχόμενη μάχη, του Οδυσσέα Αϊβαλή

Κλείνει το ξυπνητήρι και πάει να φτιάξει καφέ. Ντύνεται γρήγορα, φοράει τα ακουστικά και βγαίνει στο δρόμο για το μετρό. Αυτή η Κυριακή μοιάζει με Δευτέρα. Κυριακή σήμαινε μέχρι τώρα για κείνη να ξυπνά χωρίς ξυπνητήρι, να χαζεύει τον κόσμο από το μπαλκόνι. Βόλτες, φίλοι, μυρωδιές φαγητού στο φούρνο. Σήμερα όμως σημαίνει άλλες οχτώ ώρες όρθια ... Διαβάστε περισσότερα

Οι επισφαλείς μορφές εργασίας ως τεχνική εξουσίας, του Οδυσσέα Αϊβαλή

Οι τεχνικές εξουσίας παραμένουν αναγκαίες για την ένταξη της εργατικής δύναμης στην παραγωγική διαδικασία. Η πολιτική τεχνολογία του σώματος βασίζεται στις σχέσεις παραγωγής και στον κοινωνικό καταμερισμό της εργασίας. Το Κράτος εξατομικεύει τα καπιταλιστικά σώματα μέσα από τεχνικές προκειμένου να διαμορφώσει και να καθυποτάξει το πολιτικό σώμα (Πουλαντζάς, 2008:95). Προκειμένου, τέλος, να αναπαραχθεί η εργασιακή ... Διαβάστε περισσότερα

Η αποδόμηση του γερμανικού εργασιακού θαύματος και, μαζί, των εθνοκεντρικών αφηγήσεων, του Οδυσσέα Αϊβαλή

Η εργασία του Κλάους Ντέρε για το Ίδρυμα Ρόζα Λούξεμπουργκ «Το γερμανικό εργασιακό θαύμα – Μοντέλο για την Ευρώπη;» είναι επίκαιρη και χρήσιμη – μεταξύ άλλων γιατί δείχνει τα όρια της αντιγερμανικής ρητορικής και της αντίληψης της πολιτικής ως αντιπαράθεσης μεταξύ Ελλάδας και Γερμανίας. Σε λίγες σελίδες αναλύει το «θαύμα» του γερμανικού καπιταλισμού, το οποίο ...Διαβάστε περισσότερα

Η ανεργία ως κανονικότητα – ή και όχι, του Οδυσσέα Αϊβαλή

Η τριμηνιαία έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής  για την απασχόληση στην Ελλάδα για το δεύτερο τρίμηνο του 2014 επιβεβαιώνει ότι η μακροχρόνια ανεργία έχει φτάσει σε ιστορικά υψηλό επίπεδο, με αυξητικές τάσεις για το μέλλον. Το πρώτο τρίμηνο του 2014, η μακροχρόνια ανεργία στην Ελλάδα αυξήθηκε στο 19,6% του ενεργού πληθυσμού. Η Επιτροπή αναφέρει ότι το κατά ... Διαβάστε περισσότερα

Fight for 15$: Για την απεργία των εργαζόμενων σε fast food στις ΗΠΑ, του Οδυσσέα Αϊβαλή

Στις 4 Σεπτέμβρη οι εργαζόμενοι των fast food σε 150 πόλεις των ΗΠΑ έκαναν απεργία με βασικό αίτημα την αύξηση της αμοιβής σε 15 δολάρια την ώρα. Όμως, εκτός από την αύξηση του μισθού τους, οι εργαζόμενοι στις αλυσίδες McDonald 's, Burger King, Wendy και σε άλλα μεγάλα εστιατόρια fast food, διεκδικούν και το δικαίωμα ... Διαβάστε περισσότερα

Η επισφαλής εργασία στην τοπική αυτοδιοίκηση, του Οδυσσέα Αϊβαλή

Του Οδυσσέα Αϊβαλή Όλες σχεδόν οι εξελίξεις στο εργατικό δίκαιο χαρακτηρίζονται από νομοθετικές παρεμβάσεις στην κατεύθυνση της ενίσχυσης της ευελιξίας. Η απορρύθμιση των εργασιακών σχέσεων και η εφαρμογή ευέλικτων μορφών εργασίας είναι ο κανόνας – και ισχύει για όλες τις χώρες, και τις οικονομικά ισχυρές της Ευρωπαϊκής Ένωσης: οι ευέλικτες εργασιακές σχέσεις αποτελούν παντού το βέλτιστο ...Διαβάστε περισσότερα

Αυταρχικός κρατισμός @2014

του Οδυσσέα Αϊβαλή Οι αυταρχικές αντιδράσεις της αστυνομίας απέναντι σε κάθε μορφή αντίστασης δείχνουν την αδυναμία απόσπασης της κοινωνικής συναίνεσης στη συνέχιση του μνημονιακού προγράμματος. Ο μόνος τρόπος επιβολής της κυβερνητικής πολιτικής στους εκμεταλευόμενους είναι η καταστολή, ο εκφοβισμός, η στρατηγική της έντασης και ο περιορισμός των δικαιωμάτων. Ο αυταρχικός κρατισμός με την κλιμάκωση της καταστολής ...Διαβάστε περισσότερα

Δουλεύεις και η τύχη σου κοιμάται

του Οδυσσέα Αϊβαλή Πριν από λίγες μέρες οι εργαζόμενοι στην Pizza Fan έβγαλαν μια ανακοίνωση στην οποία περιγράφουν τις συνθήκες εργασίας, με αφορμή το τροχαίο ενός διανομέα και την αντίδραση της υπεύθυνης του καταστήματος. Το πρώτο πράγμα που ρώτησε ήταν αν χάλασαν οι πίτσες και το δεύτερο ζήτημα ήταν να μη καταγραφεί ως εργατικό ατύχημα. Πριν ... Διαβάστε περισσότερα


Διαδικτυακό περιοδικό για την πολιτική, την Αριστερά, τον πολιτισμό.



 *Μεγάλωσε και ζει στο Κουκάκι. Αποφοίτησε από το Παιδαγωγικό τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης του Πανεπιστημίου Κρήτης. Με μεταπτυχιακό  "Πολιτικής Επιστήμης και Κοινωνιολογίας" στο Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών. Από τον Δεκέμβρη του 2008 συμμετέχει σε αντιφασιστικά κινήματα, σε κινήματα γειτονιάς και σε συλλογικότητες επισφαλώς εργαζομένων. Ήταν μέλος της Νεολαίας Συνασπισμού στο Ρέθυμνο και στους νέους εκπαιδευτικούς. Ήταν μέλος της Νεολαίας ΣΥΡΙΖΑ Κουκακίου Πλάκας και της Λαϊκής Συνέλευσης Κουκακίου - Πλάκας. Αρθρογραφεί στο Red notebook  και συμμετέχει στο δίκτυο μαθημάτων αλληλεγγύης tutorpool.